Historia

Wielkość czcionki

  • font
  • font
  • font

Nasze tradycje sięgają XIX wieku.

Historia Banku Spółdzielczego w Limanowej sięga 1877 roku, gdy Józef Mars założył Towarzystwo Zaliczkowe i Ochrony Własności Ziemskiej z siedzibą przy ul. Matki Boskiej Bolesnej 15.

W latach siedemdziesiątych XIX wieku, grupa zacnych obywatel miasta powołała do życia Towarzystwo Zaliczkowe w Limanowej. Miało ono służyć niezamożnym mieszkańcom rolniczego powiatu, działając na zasadach wzajemnych zobowiązań oraz wzajemnego zaufania i pomocy. Datę powstania tej spółdzielni kredytowej ustalono na roku 1877, choć najstarsze zachowane dokumenty dotyczące jej działalności pochodzą z roku 1878.

Pierwszym dyrektorem Towarzystwa Zaliczkowego był Józef Mars - właściciel dóbr starowiejskich, działacz społeczny i gospodarczy zasłużony dla Ziemi Limanowskiej. W skład pierwszego zarządu weszli także: Antoni Muller - aptekarz, Stanisław Peszko - pocztmistrz i ks. Jan Borowski - ówczesny proboszcz limanowski.

W trzy lata po założeniu, Towarzystwo Zaliczkowe w Limanowej, udzielające pożyczek na 12 a potem na 8 procent, liczyło już 964 członków. Powodzenie to nie dziwi, jeśli weźmie się pod uwagę, że przed powstaniem Towarzystwa udzielający pożyczek Żydzi żądali 15-20 procent i było to czymś normalnym, bowiem za lichwę uważano wówczas dopiero oprocentowanie powyżej 25 procent

Ponieważ sytuacja finansowa wielu gospodarstw rolnych była w tym czasie fatalna, a wyciagnięcie ich z długów wymagało fachowej pomocy, w roku 1895 Zarząd Towarzystwa Zaliczkowego poszerzył zakres działalności, zmieniając równocześnie nazwę na  Towarzystwo Zaliczkowe i Ochrony Własności Ziemskiej w Limanowej. O znaczeniu i dobrej kondycji finansowej limanowskiej spółdzielni kredytowej świadczy także fakt podjęcia na początku XX wieku budowy okazałej siedziby Towarzystwa. Budynek ten - od zdobiącej go płaskorzeźby nazywany pałacykiem 'Pod Pszczółką' -  stoi do dziś  przy ulicy Matki Boskiej Bolesnej.

Gdy zrodziła się nadzieja na odzyskanie przez Polskę niepodległości, spółdzielnie kredytowe włączyły się w działalność patriotyczną i niepodległościową, a ich działacze wnieśli później znaczący wkład w budowanie zrębów państwowości Drugiej Rzeczypospolitej.

W niepodległej Polsce spółdzielczość bankowa stała się ważnym elementem życia gospodarczego. Działające w latach międzywojennych spółdzielnie kredytowe musiały sprostać wielu wyzwaniom tamtego czasu - między innymi hiperinflacji, szczególnie dotkliwej  przed rokiem 1924, oraz wielkiemu kryzysowi ekonomicznemu lat trzydziestych. Uwarunkowania te znalazły odbicie w działalności limanowskiego Towarzystwa Zaliczkowego i Ochrony Własności Ziemskiej. Dokumenty, które przetrwały do naszych czasów świadczą o tym, że nawet w latach kryzysowych spółdzielcy radzili sobie nie najgorzej. W roku 1928, który uznano za wyjątkowo pomyślny, podwojono oszczędności i pożyczki, a ilość członków zwiększyła się z 929 do 1092. W tym czasie wiele uwagi poświęcano także propagowaniu oszczędzania wśród dzieci i młodzieży poprzez Szkolne Kasy Oszczędności.

Cel działalności Towarzystwa Zaliczkowego określono w tych latach w jednym, zwięzłym punkcie: 'Podniesienie zarobku lub gospodarstwa członków przez prowadzenie wspólnego przedsiębiorstwa bankowego, ochrona członków przed wywłaszczeniem i zrujnowaniem poprzez udzielanie członkom kredytu.' Działacze gospodarczy związani z Towarzystwem Zaliczkowym uważali, że biedny, rolniczy powiat limanowski o dużej ilości bardzo małych gospodarstw rolnych, nie będzie mógł się rozwijać bez kredytów na inwestycje związane z zakładaniem nowoczesnych sadów i pastwisk oraz bez rozbudowy bazy letniskowej na wsi. Przez cały okres międzywojenny większość członków Towarzystwa Zaliczkowego (powyżej 90 procent) stanowili właściciele gospodarstw rolnych.

Towarzystwo Zaliczkowe i Ochrony Własności Ziemskiej kontynuowało swoją działalność także w trudnych latach okupacji hitlerowskiej, mimo że okupant nie pozwalał na przeprowadzanie walnych zgromadzeń, zakazał przeznaczania nadwyżek na cele społeczne, a siedzibę Towarzystwa zajął na posterunek żandarmerii. O tym, jaki wpływ miała wojna na stan spółdzielni pożyczkowej, świadczy najlepiej bilans za rok 1939, który zamknął się ostatecznie stratą w wysokości ponad trzech tysięcy złotych.  

Władze okupacyjne w sposób istotny ingerowały w działalność spółdzielczych instytucji kredytowych. W roku 1941 zarządziły one połączenie Towarzystwa Zaliczkowego i Ochrony Własności Ziemskiej z Kasą Stefczyka, przy czym spółdzielnią przejmującą było Towarzystwo Zaliczkowe. Sądowa rejestracja nowej spółdzielni kredytowej - Banku Spółdzielczego - nastąpiła w roku 1942 roku. Po połączeniu Bank zrzeszał 1552 członków, suma wkładów wynosiła 86 120 złotych.

Podczas okupacji Bank Spółdzielczy w Limanowej wydatnie wspierał ludność, która na skutek prześladowań okupanta oraz działań wojennych znalazła się w ciężkim położeniu, a wielu pracowników i działaczy spółdzielczych było zaangażowanych w działalność konspiracyjną.

Pierwsze pięć powojennych lat (1945-1949) było okresem odbudowy polskiej spółdzielczości bankowej. W tym czasie limanowski Bank Spółdzielczy umocnił się dzięki temu, że w roku 1949  przyłączyły się do niego Kasy Stefczyka z Łososiny Górnej i Męciny. Nowe władze państwowe deklarowały wspieranie  ruchu spółdzielczego, ale już na początku lat pięćdziesiątych okazało się, że te obietnice zaczęły rozmijać się z rzeczywistością.

W następnych trzech dziesięcioleciach zasady i formy działalności spółdzielczych instytucji kredytowych zmieniały się wielokrotnie, przy czym najczęściej przy ich projektowaniu nie liczono się z wolą spółdzielców. W roku 1950, na mocy wcześniejszego dekretu o reformie bankowej, Banki Spółdzielcze przekształcone zostały w Gminne Kasy Spółdzielcze. Po tej zmianie starano się ograniczać ich samodzielność i samorządność wynikające z istoty spółdzielczości. W wielu sprawach decydował obecny na zebraniach władz banku 'czynnik polityczny'. Nic więc dziwnego, że pod ówczesnymi decyzjami dotyczącymi przydziału kredytów znajdujemy zdanie: 'Komisja stwierdziła, że rozdział kredytów w oparciu o walkę klasową prowadzony jest prawidłowo'.

Sytuacja uległa zmianie dopiero po przemianach politycznych roku 1956. Gminne Kasy Spółdzielcze przemianowano na Kasy Spółdzielcze i opracowano nowy wzorcowy statut, rozszerzający dotychczasowe uprawnienia spółdzielczych organów samorządowych oraz zwiększający wpływ członków kas spółdzielczych. Korzystając z możliwości jakie dawała nowa ustawa o spółdzielniach, w roku 1961 limanowskiej Kasie Spółdzielczej przywrócono tradycyjną nazwę - Bank Spółdzielczy.

Kolejna reforma bankowości spółdzielczej objęła lata 1975 - 1989. Bank Spółdzielczy w  Limanowej przejął wówczas agendy likwidowanego Banku Rolnego. Wtedy też powstał Bank Gospodarki Żywnościowej, będący centralą rewizyjną, finansową i organizacyjną dla banków spółdzielczych. Reforma ta ponownie ograniczyła rolę samorządu w spółdzielczych instytucjach kredytowych. Mimo to Bank Spółdzielczy w Limanowej radził sobie dobrze;
w tym okresie osiągnął on określony przez Komisję Nadzoru Bankowego wymagany limit funduszy własnych, a w roku 1988 rozpoczęto budowę nowej siedziby Banku przy limanowskiem rynku.

Transformacja polskiej gospodarki po roku 1990 stała się czynnikiem wymuszającym kolejne zmiany w spółdzielczym sektorze bankowym. Z chwilą, gdy BGŻ przestał spełniać rolę centralnego związku spółdzielczego, zaczęły powstawać oddolnie nowe struktury zrzeszające banki spółdzielcze. Bank Spółdzielczy w Limanowej stał się członkiem Banku Unii Gospodarczej SA w Warszawie. Był to czas istotnych przemian, pozwalających powrócić do idei i praktyki  spółdzielczości bankowej.

Bardzo ważnym okresem były też lata 2000-2005, nazywane okresem fuzji. W tym czasie opracowano wiele istotnych propozycji dotyczących samodzielności banków, zasad ich zrzeszania się oraz terminów i wysokości wprowadzania progów kapitałowych. Najważniejszym zjawiskiem tego okresu były fuzje - łączenie się banków wynikające z warunków gospodarki rynkowej i konkurencyjności. Wtedy to do Banku Spółdzielczego w Limanowej przyłączyły się Banki Spółdzielcze w Laskowej, Kamienicy, Dobrej i Łukowicy. Od tej pory stały się one oddziałami Banku limanowskiego. Pod koniec tego okresu, w roku 2005 rozbudowano i zmodernizowano budynek centrali Banku.

Obecnie Bank Spółdzielczy w Limanowej działa samodzielnie i jest podmiotem samofinansującym się, zrzeszonym w Banku Polskiej Spółdzielczości S.A. w Warszawie. Za najważniejsze cechy Banku-Jubilata uważa się: nowoczesność, efektywność działania, innowacyjność oraz ostrożność, zaś za kluczowe wartości to, że jest to Bank: rodzimy, miejscowy, swojski, godny zaufania, partnerski i - co ważne - tylko z polskim kapitałem.  Podkreśleniu tych wartości służy hasło marketingowe: 'Bank blisko Ciebie.'

Aktualnie Bank Spółdzielczy w Limanowej prowadzi swoją działalność poprzez centralę, 9 oddziałów, 2 filie oraz 17 Punktów Obsługi Klienta. Klientami są głównie małe i średnie przedsiębiorstwa, rolnicy indywidualni, prywatni przedsiębiorcy, osoby fizyczne jednostki samorządu terytorialnego, instytucje i urzędy państwowe. Według stanu na koniec roku 2011 Bank zapewniał pracę 175 osobom, prowadził 46 136 rachunków bankowych i zrzeszał 5 282 członków, do których należało 178 812 udziałów członkowskich.

Już w 2008 roku Bank Spółdzielczy posiadał kapitał w wysokości 5 mln euro, co umożliwiło mu rozszerzenie terytorialnego zakresu działania na cały kraj oraz pozwoliło zwiększyć skalę działalności usługowo-sprzedażowej. Na koniec roku 2011 w Zrzeszeniu liczącym 366 banków spółdzielczych, pod względem wielkości sumy bilansowej limanowski Bank Spółdzielczy znajdował się na 15. miejscu, a pod względem posiadanych funduszy własnych na miejscu 11. O rosnącej roli Banku Spółdzielczego w Limanowej świadczy także jego debiut na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie; pierwsze notowanie obligacji na Rynku Catalyst miało miejsce w dniu 31 maja 2011 roku w siedzibie GPW. Warto zaznaczyć, że Bank Spółdzielczy w Limanowej zadebiutował emisją obligacji jako 14. bank z sektora.

Bank Spółdzielczy w Limanowej idzie z duchem czasu, wprowadzając najnowsze rozwiązania w dziedzinie obsługi klienta. Sieć bankomatów zapewnia łatwy dostęp do gotówki o każdej porze, a dzięki systemowi bankowości internetowej klienci mają wgląd w swe finanse przez 24 godziny na dobę i mogą bardzo szybko dokonywać wszelkich operacji finansowych. Wzrost wykorzystania narzędzi informatycznych ma ułatwić i przyspieszyć  korzystanie z usług bankowych oraz przyciągnąć młodych klientów.

Od początku swego istnienia spółdzielnie kredytowe - najpierw Towarzystwo Zaliczkowe, a potem Bank Spółdzielczy - w miarę możliwości wspierały wiele przedsięwzięć podejmowanych przez społeczeństwo miasta i powiatu. W czasach galicyjskich nadwyżki finansowe przeznaczano na budowę kościoła pomnika Konstytucji 3 Maja i na - planowaną już wówczas - budowę szpitala. W latach międzywojennych wspomagano, między innymi działalność Towarzystwa Gimnastycznego 'Sokół', Ochotniczą Straż Pożarną i miejscowe szkoły. Także i obecnie Bank Spółdzielczy w Limanowej nie tylko służy klientom indywidualnym, instytucjom i  małym przedsiębiorcom, nie tylko wspiera realizację ważnych w regionie inwestycji, ale także dobrze wywiązuje się ze swej roli społecznej. Nietrudno się o tym przekonać, obserwując w jak wielu miejscach i dziedzinach życia społecznego pojawia się logo Banku sygnalizujące, że ma on swój udział w realizacji istotnych projektów z zakresu pomocy społecznej, oświaty, kultury i sportu.

Bankowy Fundusz Gwarancyjny

Zastrzeżenie karty

Program Rodzina 500+

Do prawidłowego działania strony niezbędne są pliki cookie, zapoznaj się z naszą polityką plików cookie.     AKCEPTUJĘ